De inzet van cliëntenpanels door de Cliëntenraad van CVD heeft waardevolle en concrete inzichten opgeleverd over de behoeften van cliënten in de nachtopvanglocaties en beschermd wonen. Toen Mathijs en Cassandra de opdracht kregen om te onderzoeken welke activiteiten en dagbesteding het meest gewenst waren, was de keuze voor een cliëntenpanel snel gemaakt. Dit gestructureerde gesprek bood niet alleen antwoorden op de onderzoeksvraag, maar gaf ook een stem aan de cliënten zelf.
Een methode die werkt
Tijdens de 1,5 uur durende sessies stond persoonlijk contact centraal. De ‘check-in’ aan het begin van elk panel hielp om direct in te spelen op de gemoedstoestand van de deelnemers. Cassandra legt uit: “Het stellen van een simpele vraag zoals ‘Heb je goed geslapen?’ opent het gesprek en laat zien dat we begrijpen hoe uitdagend het kan zijn om in een nachtopvang te verblijven.” “We hebben echt de tijd genomen voor het gesprek en goed geluisterd, zonder waardeoordeel. Alle antwoorden zijn goed”. Mathijs en Cassandra deelden waar nodig ook hun eigen ervaringen, waardoor het vertrouwen groeide en de gesprekken oprecht en open waren.
Belangrijke resultaten: behoefte aan structuur, ontspanning en verbinding
Wat direct opviel, was de grote opkomst: in totaal spraken ze met 60 cliënten, op drie verschillende nachtopvanglocaties. Dit aantal hadden ze van tevoren echt niet verwacht. Het onderstreept hoe groot de behoefte is om mee te praten en gehoord te worden. De gesprekken brachten enkele belangrijke thema’s naar voren:
Meer stimulans nodig: De meeste cliënten gaven aan dat ze wel willen deelnemen aan activiteiten, maar dat ze hierbij meer gestimuleerd en begeleid moeten worden.
Vermindering van stress: Cliënten zoeken vooral naar activiteiten die hen helpen te ontspannen. Dit varieerde van creatieve bezigheden tot sportieve inspanningen. Het belangrijkste was: “Even uit je hoofd zijn en met je handen bezig zijn.”
Bestrijding van eenzaamheid: Veel cliënten voelen zich geïsoleerd. Het samen doen van activiteiten helpt hen om weer om meer in verbinding te komen.
Activiteiten op de plek waar je verblijft: Naast activiteiten buiten de locatie wordt ook nadrukkelijk aangegeven dat passende activiteiten op de verblijfsplek gewaardeerd worden.
Cultuursensitieve aanpak: Gezien de diverse achtergronden van de cliënten is het cruciaal om hier in de invulling van activiteiten rekening mee te houden.
Concrete impact en vervolgacties
De verzamelde inzichten zijn gepresenteerd aan de bestuurder en de Raad van Toezicht, die de aanpak van het cliëntenpanel als zeer waardevol beschouwen. Maar de impact ging verder dan alleen een presentatie. Een cliënt deelde later met Cassandra dat hij zich op het moment van deelname radeloos voelde, maar dat haar woorden hem weer perspectief boden. Dit laat zien hoe betekenisvol deze gesprekken kunnen zijn. Na afloop ontvingen alle deelnemers een goodiebag met bruikbare items voor hun verblijf, evenals een handgeschreven kaart als blijk van waardering. Dit benadrukt dat hun tijd en input daadwerkelijk gewaardeerd wordt.
Van woorden naar daden
De Cliëntenraad heeft niet alleen geluisterd, maar wil ook laten zien wat er met de opgehaalde informatie wordt gedaan. Mathijs en Cassandra vinden het essentieel om terug te keren naar de cliënten en hen te informeren over de concrete stappen die worden ondernomen.
“Als Cliëntenraad zijn wij de spreekbuis van de cliënten, en dat moeten we ook echt laten zien,” zegt Cassandra. De opgedane ervaring heeft hen gesterkt in hun overtuiging: cliëntenpanels zijn een waardevol middel om bij te dragen aan verandering. Ze moedigen dan ook iedereen aan om deze methode in te zetten en delen graag hun kennis en ervaring. De afdeling communicatie, de teamleiders van de diverse locaties en de trainers van team Training & Participatie hebben de Cliëntenraad goed gefaciliteerd bij de ontwikkeling en inzet van de cliëntpanels. Mathijs en Cassandra benadrukken dat draagvlak vanuit de organisatie essentieel is voor een goed resultaat.
Hierbij spreken de resultaten voor zich: dankzij de cliëntenpanels is er een heldere richting voor verdere verbeteringen van de dagprogrammering in de nachtopvang en beschermd wonen. Het advies wordt meegenomen in de verdere ontwikkeling van het aanbod. Dit succes laat zien dat echte participatie en betrokkenheid van cliënten het verschil maken.
